Schadevrije jaren volledig uitgelegd: opbouw, Roy-data, terugval en overdracht
Uw schadevrije jaren zijn na uw rijbewijs waarschijnlijk het waardevolste papier dat u niet in handen heeft. Ze bepalen een groot deel van uw premie, ze staan in een register dat u zelf niet kunt bijwerken, en ze verdwijnen sneller dan ze zijn opgebouwd. Dit onderzoek legt uit hoe de opbouw werkelijk verloopt, wat er in Roy-data staat, hoeveel u terugvalt na een schade en wat u kunt doen wanneer de registratie niet klopt.
- ±50%van de aantallen schadevrije jaren die klanten bij een aanvraag zelf opgeven, klopt volgens het Verbond nietVerbond van Verzekeraars, Transparante schadevrije jaren · 2026
- 5zuivere schadevrije jaren kost één schade die tot terugval leidtVerbond van Verzekeraars, Bedrijfsregeling no. 11 Roy-data, Bijlage 1 · 2026
- −5is de laagst mogelijke stand; lager dan min vijf gaat de teller nietVerbond van Verzekeraars, Bedrijfsregeling no. 11 Roy-data, Bijlage 1 · 2026
- 15 dagenheeft een verzekeraar in de EU om u een verklaring over uw schadeverleden te verstrekkenRichtlijn (EU) 2021/2118, artikel 16 van Richtlijn 2009/103/EG · 2021
In het kort
Een schadevrij jaar is een verzekeringsjaar waarin u geen schade heeft geclaimd die tot terugval leidt. De rekenregels staan niet in uw polisvoorwaarden maar in Bedrijfsregeling no. 11 Roy-data van het Verbond van Verzekeraars. Die regeling is bindend voor alle motorrijtuigverzekeraars en gevolmachtigden en schrijft één vaste opbouw- en terugvaltabel voor.
Het getal dat in het register staat heet het aantal zuivere schadevrije jaren. Zuiver betekent hier: zonder commerciële toevoegingen. Bonusbescherming, coulancetreden en andere tarieftechnische treden tellen volgens de regeling uitdrukkelijk niet mee. Uw verzekeraar kan u dus meer korting geven dan uw geregistreerde jaren rechtvaardigen, maar bij een overstap gaat alleen het zuivere getal mee.
Daarnaast heeft vrijwel elke verzekeraar een eigen bonus-malusladder: een trap van treden waarop elke trede een kortingspercentage draagt. Die ladder is géén sectorafspraak. a.s.r. publiceert de ladder van het product Ik kies zelf en laat zien dat een beginner daar niet op trede 0 maar op trede 5 met vijftig procent korting begint, en dat de hoogste korting vijfenzeventig procent is. Andere verzekeraars hanteren andere treden en andere percentages.
De terugval is wél gelijkgetrokken. Bijlage 1 van Bedrijfsregeling 11 legt voor iedereen dezelfde tabel op: één schade die tot terugval leidt kost vijf zuivere schadevrije jaren, en wie er zestien of meer had komt altijd op tien uit. De laagste stand is min vijf. Negen categorieën schade, waaronder ruitbreuk, brand, storm, hagel, diefstal en een botsing met een loslopend dier, leiden niet tot terugval.
De zwakke plek van het systeem is de registratie zelf. Het Verbond van Verzekeraars stelt dat ongeveer de helft van de opgaves die klanten bij een aanvraag doen niet klopt, en werkt daarom met Stichting EPS aan een opvolger van Roy-data die centraal in maanden rekent. De ingangsdatum van dat nieuwe systeem is uitgesteld tot een nog nader te bepalen datum. Tot die tijd rekent elke verzekeraar zelf en is het aan u om te controleren of het getal klopt.
Wat een schadevrij jaar precies is
Een schadevrij jaar is een verzekeringsjaar waarin u met uw motorrijtuig geen schade heeft geclaimd die tot terugval leidt. Dat klinkt eenvoudig, maar in die zin zitten drie begrippen verstopt die het hele onderwerp bepalen: het verzekeringsjaar, de claim, en de vraag of die claim tot terugval leidt. Alle drie zijn vastgelegd, en niet door uw verzekeraar.
De rekenregels staan in Bedrijfsregeling no. 11 Roy-data, een zelfreguleringsafspraak die de Algemene Ledenvergadering van het Verbond van Verzekeraars heeft vastgesteld. De meest recente versie is op 26 juni 2026 vastgesteld en geldt vanaf 1 juli 2026. De regeling bindt alle motorrijtuigverzekeraars en gevolmachtigden die lid zijn. In de considerans staat waarom die uniformiteit nodig is: een bevredigende werking van het bonus-malussysteem is volgens het Verbond alleen mogelijk wanneer voor alle verzekeraars dezelfde systematiek en procedures gelden.
Het begrip dat de regeling hanteert is niet "schadevrije jaren" maar zuivere schadevrije jaren. De regeling omschrijft dat als het rekenkundig genoten aantal schadevrije jaren, en stelt daarbij: "Zuivere schadevrije jaren geven inzicht in het werkelijke rijgedrag van de verzekerde en niet in tarieftechnische factoren." Dat onderscheid is de sleutel tot dit hele artikel. Regelingen of producten zoals bonusbescherming, coulancehalve verleende extra treden en andere commerciële tarieftechnische treden worden volgens de regeling níét in het zuivere aantal meegenomen.
Uw korting is wat uw verzekeraar u geeft. Uw zuivere schadevrije jaren zijn wat u werkelijk heeft verdiend. Alleen het tweede gaat met u mee.
Praktisch betekent dit dat u twee getallen heeft die niet gelijk hoeven te lopen. Het ene is de trede waarop u bij uw huidige verzekeraar staat, met de korting die daarbij hoort. Het andere is het zuivere aantal dat bij beëindiging aan Roy-data wordt doorgegeven. Wie een no-claimbeschermer heeft en schade claimt, merkt dat verschil pas bij een overstap: de korting bleef, de jaren niet.
Hoe de opbouw verloopt
De opbouw zelf is de eenvoudigste regel in het hele systeem. Bijlage 1 van Bedrijfsregeling 11 laat in de kolom "zonder schade" zien dat u er per verzekeringsjaar precies één zuiver schadevrij jaar bij krijgt. Wie op nul staat, staat een jaar later op één. Wie op tien staat, staat een jaar later op elf. Boven de vijftien blijft die opbouw doorlopen: de regeling noemt als maximum negenennegentig zuivere schadevrije jaren.
De teller loopt per verzekeringsjaar, niet per kalenderjaar. Het ijkpunt is de hoofdpremievervaldatum: de premievervaldatum waarvan dag en maand gelijk zijn aan die van de contractvervaldatum. Sluit u uw verzekering af op 14 maart 2020, dan is 14 maart uw hoofdpremievervaldatum en telt de teller op 14 maart 2021 voor het eerst door. Dat verklaart waarom een overstap halverwege het jaar het gevoel geeft dat u een deel van uw opbouw kwijtraakt: de huidige systematiek rekent in hele jaren, niet in maanden.
Voor welke voertuigen de regeling geldt
De toelichting bij Bedrijfsregeling 11 bakent de reikwijdte scherp af. De regeling geldt voor alle gekentekende en regulier gebruikte WAM-plichtige motorrijtuigen, en voor oldtimers voor zover op die verzekering een bonus-malusladder van toepassing is. Zij geldt niet voor motorrijtuigen zwaarder dan 3.500 kilogram tenzij dat uitdrukkelijk is overeengekomen, niet voor bromfietsen en aan bromfietsen gerelateerde voertuigen zoals bromscooters, brommobielen, snorbrommers, elektrosteps, snorsteps en snorfietsen, niet voor de zakelijke collectieve markt van wagenparken, en niet voor landbouwvoertuigen of werkmaterieel.
Voor wie een brommobiel of snorfiets rijdt is dat een relevante uitkomst: op die voertuigen bouwt u geen zuivere schadevrije jaren op die u later op een personenauto kunt inzetten. Verzekeraars kunnen wel een eigen kortingsregeling hanteren, maar die valt buiten het register.
Roy-data: wie registreert wat
Roy-data is de centrale database waarin royementsgegevens van motorrijtuigverzekeringen worden vastgelegd. Roy staat voor royement: het beëindigen van een polis. De database wordt beheerd door Stichting EPS, de Stichting Efficiënte Processen Schadeverzekeraars, waarin Stichting CIS in 2025 is opgegaan. U kunt er zelf niets in wijzigen, en u kunt er ook niet zomaar in kijken.
Wie levert aan
Artikel 1 van Bedrijfsregeling 11 legt de aanleverplicht bij de verzekeraar. Bij beëindiging van een verzekeringsovereenkomst leveren motorrijtuigverzekeraars de royementsgegevens aan Roy-data, op basis van zuivere schadevrije jaren. Bij schorsing gebeurt dat alleen wanneer sprake is van negatieve schadevrije jaren. Dat laatste is een detail met gevolgen: een positieve stand wordt bij schorsing niet doorgegeven, een negatieve stand wel.
Er zit ook een informatieplicht aan vast. De verstrekker van de royementsgegevens dient volgens artikel 1 onder d de voormalige verzekeringnemer te informeren dat deze gegevens in een centrale database worden vastgelegd, dat die gegevens alleen toegankelijk zijn voor motorrijtuigverzekeraars, en wat het doel van de registratie is.
Welke gegevens erin staan
De regeling somt tien velden op. Het loont om te weten welke dat zijn, omdat een fout meestal in één van die velden zit.
| Veld | Wat er wordt vastgelegd |
|---|---|
| NAW-gegevens | Voorletters, voorvoegsels, achternaam, adres, huisnummer, postcode en woonplaats van de verzekeringnemer |
| Geboortedatum | Verplicht bij een natuurlijk persoon |
| Subjecttype | M, V, O of R: man, vrouw, onbekend of rechtsvorm |
| Zuivere schadevrije jaren | Bepaald aan de hand van Bijlage 1, zonder bonusbescherming of commerciële treden |
| Polisnummer | Het nummer waaronder de geroyeerde polis bij de oude verzekeraar staat |
| Kenteken | Het verzekerde kenteken ten tijde van het royement |
| Hoofdpremievervaldatum | De premievervaldatum waarvan dag en maand gelijk zijn aan de contractvervaldatum |
| Verwerkingsdatum | De datum waarop het royement in de administratie van de verzekeraar is verwerkt |
| Royements- of schorsingsdatum | De datum waarop de verzekering effectief is beëindigd of geschorst |
| WAM-volmachtcode | De code van de risicodrager, gevolgd door die van de volmacht |
Wat er níét in staat is minstens zo belangrijk. Roy-data bevat geen schadeoorzaken, geen schadebedragen en geen omschrijving van wat er is gebeurd. Het bevat één getal en de administratieve gegevens eromheen. Wie wil weten waaróm zijn stand is gedaald, moet daarvoor bij de verzekeraar zijn die de stand heeft bepaald.
Wanneer er wordt aangeleverd
Artikel 2 onderscheidt drie situaties. Zegt u meer dan een maand vóór de hoofdpremievervaldatum op, dan mogen de gegevens pas vanaf twee maanden voor die datum worden aangeleverd en moeten ze uiterlijk op de contractvervaldatum binnen zijn. Zegt u minder dan een maand van tevoren op, dan geldt: zo snel mogelijk, maar uiterlijk binnen vier weken na het verzoek tot royement. Bij een tussentijds royement geldt eveneens vier weken, gerekend vanaf de kennisgeving.
Dat die termijnen er staan, komt doordat ze in de praktijk werden overschreden. De toelichting bij de regeling stelt onomwonden dat de snelheid van aanlevering te wensen overliet en dat verzekerden daardoor onnodig en soms in een zeer laat stadium met premiemutaties werden geconfronteerd. Artikel 3 geeft Stichting CIS daarom de bevoegdheid het bevragingstarief voor een te laat aanleverende deelnemer met vijftig procent te verhogen.
De bonus-malusladder is niet hetzelfde als uw schadevrije jaren
Dit is het meest hardnekkige misverstand rond dit onderwerp, en het is een misverstand met een geschiedenis. De toelichting bij Bedrijfsregeling 11 legt uit dat de oorspronkelijke regeling stamt uit een tijd waarin verzekeraars nagenoeg dezelfde bonus-malusladder en dezelfde inschalingsregels hanteerden. Die eenduidigheid is verdwenen: verzekeraars hebben commerciële treden in diverse vormen ontwikkeld, en sommige passen helemaal geen bonus-malusladder of no-claimsysteem meer toe.
Wat overbleef is een tweedeling. De ladder is van de verzekeraar en bepaalt uw korting. De zuivere schadevrije jaren zijn van de sector en bepalen wat u meeneemt. Verzekeraars die helemaal niet met bonus-malus werken, of die bij schade niet terugvallen, moeten volgens de kenmerkentabel van de regeling tóch aan de hand van Bijlage 1 het aantal zuivere schadevrije jaren bepalen.
Een gepubliceerde ladder van dichtbij
Verzekeraars publiceren hun ladder lang niet altijd. a.s.r. doet dat wel voor het product Ik kies zelf, in een apart document bij de productpagina. Die ladder laat precies zien hoe trede, korting en zuivere schadevrije jaren zich tot elkaar verhouden. Bij a.s.r. ligt de trede steeds vijf hoger dan het aantal zuivere schadevrije jaren: wie nul jaren heeft, start niet op trede nul maar op trede vijf, met vijftig procent korting.
| Zuivere schadevrije jaren | No-claimtrede | Kortingspercentage |
|---|---|---|
| 21 tot en met 26 | 26 tot en met 31 | 75,0% |
| 20 | 25 | 74,5% |
| 15 | 20 | 71,0% |
| 10 | 15 | 66,0% |
| 5 | 10 | 60,0% |
| 2 | 7 | 55,5% |
| 0 | 5 | 50,0% |
| −1 | 4 | 41,0% |
| −2 | 3 | 33,0% |
| −3 | 2 | 25,0% |
| −4 | 1 | 0% |
a.s.r. beschrijft bij die ladder ook de werking bij schade: na een vergoede schuldschade valt u het volgende verzekeringsjaar vijf treden terug, en de hoogste korting die u kunt bereiken is vijfenzeventig procent. De maatschappij benoemt tegelijk het onderscheid dat in dit artikel centraal staat: zolang u bij a.s.r. blijft, rekent de maatschappij met de eigen ladder, en pas bij een overstap wordt het aantal zuivere schadevrije jaren belangrijk, omdat de nieuwe verzekeraar de premie op dát getal baseert.
a.s.r., No-claimladder Ik kies zelf (productpagina en ladderdocument), geraadpleegd 26 juli 2026
Terugval na schade: één tabel voor iedereen
De terugval is het onderdeel dat wél is geharmoniseerd, en de reden daarvoor staat met zoveel woorden in de toelichting bij de regeling. Verzekerden begrepen de verschillend gehanteerde methodes van opbouw en vooral van terugval niet. Dat leidde tot veel vragen en klachten, en het maakte schadevrije jaren als risico-indicator voor verzekeraars minder betrouwbaar. Bijlage 1 van Bedrijfsregeling 11 legt daarom één tabel op aan iedereen.
| Zuivere schadevrije jaren nu | Zonder schade | Na 1 schade | Na 2 schaden | Na 3 schaden | Na 4 of meer |
|---|---|---|---|---|---|
| 16 of meer | +1 | 10 | 5 | 0 | −5 |
| 15 | 16 | 10 | 5 | 0 | −5 |
| 14 | 15 | 9 | 4 | −1 | −5 |
| 12 | 13 | 7 | 2 | −3 | −5 |
| 10 | 11 | 5 | 0 | −5 | −5 |
| 8 | 9 | 3 | −2 | −5 | −5 |
| 6 | 7 | 1 | −4 | −5 | −5 |
| 5 | 6 | 0 | −5 | −5 | −5 |
| 3 | 4 | −2 | −5 | −5 | −5 |
| 1 | 2 | −4 | −5 | −5 | −5 |
| 0 | 1 | −5 | −5 | −5 | −5 |
| −1 tot en met −5 | één jaar erbij | −5 | −5 | −5 | −5 |
Twee dingen vallen op. Ten eerste: boven de vijftien jaar maakt het niet meer uit hoeveel jaren u had. Wie er zestien heeft en wie er vijfenveertig heeft, komt na één schade allebei op tien uit. De regeling verklaart dat met een verwijzing naar het Actuarieel Genootschap: objectieve actuariële berekeningen hebben uitgewezen dat meer dan vijftien schadevrije jaren geen invloed meer hebben op het actuariële risico voor de verzekeraar.
Ten tweede: de tabel is niet symmetrisch. U bouwt één jaar per jaar op en u verliest er vijf per schade. Wie op tien staat en één schade claimt, is vijf jaar aan opbouw kwijt en heeft vijf jaar nodig om terug te komen op het punt waar hij stond.
Welke schades níét meetellen
Bijlage 1 somt negen categorieën op die niet tot terugval leiden. Ze zijn de moeite waard om te kennen, omdat ze het antwoord bevatten op de vraag of u een schade wel of niet moet melden.
- De verzekeraar heeft het hele bedrag teruggekregen van iemand anders, of van u.
- De verzekeraar moest betalen alleen vanwege een afspraak met een andere verzekeraar, of kon het bedrag alleen daardoor niet terughalen.
- De verzekeraar heeft door de verzekering méér betaald dan de werkelijke schade en heeft alleen die werkelijke schade terugontvangen.
- De verzekeraar kon de betaalde schade volgens de wet niet volledig verhalen.
- Er zijn gewonden in het voertuig vervoerd en daardoor is schade aan het voertuig ontstaan.
- Er is betaald voor een aanrijding met een fietser of voetganger, mits u kunt aantonen dat u er niets aan kon doen.
- Het gaat om ruitschade of glasscherven, brand, ontploffing, kortsluiting of blikseminslag, omwaaien door storm vanaf windkracht 7, vallende voorwerpen door storm, hagel, aardbeving, vulkaanuitbarsting, lawine, vallend gesteente, aardverschuiving, overstroming of vloedgolf, botsing met vogels of loslopende dieren, een neerstortend luchtvaartuig of onderdelen daarvan, inbraak, joyriding, diefstal of verduistering.
- Er is alleen betaald uit een verwante dekking: hulpverlening, pech, mechanische schade, een schade- of ongevallenverzekering voor in- of opzittenden, of verkeersrechtsbijstand.
Wat een terugval u werkelijk kost
De terugval in jaren is één ding; het bedrag dat u erdoor extra betaalt is een ander. Om dat inzichtelijk te maken rekenen wij één schade door over vijf jaar, op de gepubliceerde ladder van a.s.r. De brutopremie in dit voorbeeld is een rekenaanname en geen marktcijfer: over de gemiddelde brutopremie per verzekeraar zijn geen openbare cijfers beschikbaar. De kortingspercentages zijn wél de percentages die a.s.r. zelf publiceert.
Let op de tweede helft van die berekening. Bij een verzekeraar met een steilere ladder pakt dezelfde schade anders uit, en bij een verzekeraar zonder bonus-malusladder ziet u in uw premie misschien niets terug terwijl uw geregistreerde jaren wél dalen. Het bedrag hierboven is dus een illustratie van de mechaniek, niet een voorspelling voor uw eigen polis.
Negatieve schadevrije jaren
De teller kan onder nul zakken. Bijlage 1 laat zien hoe snel dat gaat: wie op nul staat en één schade claimt, komt op min vijf. Wie op vijf staat en twee schaden claimt, komt eveneens op min vijf. Lager dan min vijf gaat het niet; dat is de bodem van de tabel. Vanaf een negatieve stand bouwt u weer met één jaar per schadevrij jaar op, dus vanaf min vijf duurt het vijf jaar voordat u weer op nul staat.
Wat een negatieve stand in de praktijk betekent, is niet in de tabel te lezen maar in het acceptatiebeleid. Op de gepubliceerde ladder van a.s.r. is te zien dat min vier overeenkomt met trede 1 en met een kortingspercentage van nul: u betaalt dan de volle brutopremie. Een stand van min vijf komt op die ladder niet meer voor. Bij andere verzekeraars kan een negatieve stand een reden zijn om de aanvraag helemaal niet te accepteren. In Kifid-uitspraak 2021-0386 bleek dat het beleid van de betrokken gevolmachtigde was dat een aanvraag bij negatieve schadevrije jaren niet wordt geaccepteerd; dat gegeven was in die zaak doorslaggevend.
Er is één regel die u bij een negatieve stand moet kennen. Artikel 1 onder c van Bedrijfsregeling 11 bepaalt dat bij schorsing van een verzekering royementsgegevens worden aangeleverd wanneer sprake is van negatieve schadevrije jaren. Een positieve stand wordt bij schorsing dus niet doorgegeven, een negatieve wel. Wie hoopt dat een schorsing de negatieve stand uit beeld houdt, komt bedrogen uit.
Univé, Wanneer vervallen je schadevrije jaren? (geraadpleegd 26 juli 2026)
Overstappen: hoe uw jaren meegaan
Bij een overstap gebeurt er meer dan de meeste mensen denken, en het gaat grotendeels buiten u om. Artikel 4 van Bedrijfsregeling 11 verplicht de nieuwe verzekeraar om de royementsgegevens in Roy-data van de betreffende verzekeringnemer in gebruik te nemen wanneer er een verzekeringsverleden is. Uw opgave op het aanvraagformulier is dus niet het eindstation: de verzekeraar controleert die tegen het register.
Andersom geldt hetzelfde. Wanneer u een polis royeert en u had daarvóór al een verzekeringsverleden, moet de opgave van zuivere schadevrije jaren bij dat royement mede gebaseerd zijn op de registratie in Roy-data. De ketting moet dus kloppen: wat er bij uw vorige verzekeraar in ging, telt door in wat er bij de volgende uit komt.
Artikel 6 verplicht uw verzekeraar u actief te informeren. Bij aanvang, bij prolongatie en bij een tussentijdse wijziging waardoor de premie verandert, moet worden vermeld op hoeveel zuivere schadevrije jaren de premie is gebaseerd. Bij beëindiging of royement moet worden vermeld hoeveel zuivere schadevrije jaren u zou hebben opgebouwd op de eerstkomende hoofdpremievervaldatum. Dat laatste getal is het getal dat naar Roy-data gaat.
Een praktijkvoorbeeld
Neem een bestuurder die op 1 april 2017 zijn eerste eigen autoverzekering afsluit met nul zuivere schadevrije jaren. Hij rijdt schadevrij tot en met maart 2024 en staat dan op zeven. In juli 2024 veroorzaakt hij een aanrijding die de verzekeraar vergoedt en niet kan verhalen. Op 1 april 2025 staat hij volgens Bijlage 1 op twee zuivere schadevrije jaren. Hij rijdt daarna weer schadevrij; op 1 april 2026 staat hij op drie. Stapt hij per 1 april 2027 over, dan moet zijn oude verzekeraar bij het royement opgeven wat hij op de eerstkomende hoofdpremievervaldatum zou hebben opgebouwd: vier. Dat getal komt in Roy-data en dat getal gebruikt de nieuwe verzekeraar.
Was er bij die oude verzekeraar een no-claimbeschermer actief geweest, dan had hij in 2025 en 2026 misschien dezelfde korting betaald als vóór de schade. Aan het register verandert dat niets: de beschermer is een commerciële tarieftechnische regeling en die wordt volgens de kenmerkentabel van Bedrijfsregeling 11 niet in het zuivere aantal meegenomen. De rekening voor de schade komt dan pas op het moment van overstappen.
Lease, private lease en de auto van de zaak
Hier lopen drie situaties door elkaar die verzekeringstechnisch verschillend zijn, en de gemene deler is de vraag wie de verzekeringnemer is. Bouwt u alleen op als de polis op uw naam staat, dan bouwt u in een leaseauto en in een auto van de zaak in beginsel niets op: de leasemaatschappij of uw werkgever is de verzekeringnemer.
De ANWB formuleert het voor lease onomwonden: rijdt u in een leaseauto, dan bouwt u geen schadevrije jaren op. Univé nuanceert dat: opbouw met een leaseauto is mogelijk, maar dat verschilt per leasemaatschappij, en de jaren die u tijdens het leasen opbouwt worden niet altijd automatisch in Roy-data geregistreerd. U moet ze dan zelf bij de leasemaatschappij opvragen.
De leaseverklaring
Artikel 8 onder a van Bedrijfsregeling 11 biedt de route. Aspirant-verzekerden kunnen met behulp van een leaseverklaring externe zuivere schadevrije jaren in Roy-data laten opvoeren door de verzekeraar. De regeling stelt daarbij één voorwaarde: de verklaring moet zijn gehonoreerd door het acceptatiebeleid van de maatschappij die de externe schadevrije jaren toekent. Met andere woorden: de nieuwe verzekeraar beslist zelf of hij de verklaring accepteert, en die beoordeling is niet geharmoniseerd.
De ANWB beschrijft hoe zo’n verklaring eruitziet: u vraagt bij de leasemaatschappij een verklaring aan met de ingangs- en einddatum van het leasecontract. Heeft u langer dan drie jaar geleaset, dan kunnen de beschikbare schadevrije jaren die aansluiten op de leaseverklaring worden meegenomen.
Rijden op een bedrijfsauto
Voor de auto van de zaak geldt een extra complicatie. De toelichting bij Bedrijfsregeling 11 sluit de zakelijke collectieve markt van wagenparken uit van de regeling. Rijdt u in een auto uit een wagenpark, dan is er dus geen zuivere-schadevrijejarenregistratie waaruit u kunt putten. Staat de auto op één losse polis op naam van de onderneming, dan bouwt de onderneming de jaren op — de regeling bepaalt immers dat alleen op naam van de verzekeringnemer wordt opgebouwd — en het subjecttype in het register wordt dan R van rechtsvorm.
Sinds 1 juli 2026 is er wel een nieuwe route. Artikel 7 onder c staat overdracht van schadevrije jaren naar de regelmatige bestuurder toe, voor de periode waarin die persoon als regelmatige bestuurder op de polis stond vermeld, en alleen met een afstandsverklaring van degene op wiens naam de jaren oorspronkelijk stonden. Voor een werknemer met een auto van de zaak betekent dat: laat u als regelmatige bestuurder op de polis vermelden, want zonder die vermelding is er later niets over te dragen. Of een werkgever bereid is de afstandsverklaring te tekenen, is een afspraak tussen u beiden; daarover bestaat geen regeling.
Ook bij fusie of overname is er iets veranderd. Artikel 7 onder d staat sinds dezelfde datum overdracht toe op naam — op KvK-nummer — van het nieuwe bedrijf.
ANWB, Schadevrije jaren autoverzekering (geraadpleegd 26 juli 2026)
Buitenlandse schadevrije jaren
Wie in het buitenland heeft gereden en naar Nederland komt, hoeft niet per se op nul te beginnen. Artikel 8 onder b van Bedrijfsregeling 11 bepaalt dat aspirant-verzekerden met een buitenlandse verklaring van schadevrije jaren of schadehistorie externe zuivere schadevrije jaren in Roy-data kunnen laten opvoeren door de verzekeraar. Ook hier geldt dezelfde voorwaarde: de verklaring moet zijn gehonoreerd door het acceptatiebeleid van de maatschappij die de jaren toekent.
Binnen de Europese Unie heeft u daarbij een recht dat de meeste mensen niet kennen. Richtlijn (EU) 2021/2118 heeft artikel 16 van de motorrijtuigenverzekeringsrichtlijn vervangen. Uw verzekeraar moet u op verzoek binnen vijftien dagen een verklaring over uw schadeverleden verstrekken, die betrekking heeft op ten minste de laatste vijf jaar van de looptijd van de overeenkomst. Verzekeringsondernemingen moeten verklaringen die in andere lidstaten zijn afgegeven gelijkstellen met eigen verklaringen en daarop dezelfde kortingen toepassen. De Europese Commissie moest uiterlijk 23 juli 2023 bij uitvoeringshandeling een model voor vorm en inhoud vaststellen.
Uw schadeverleden uit een ander EU-land moet gelijk worden behandeld met een Nederlandse verklaring. Dat is geen coulance, dat is Europees recht.
De praktijk gaat verder dan de Europese Unie. De ANWB noemt als geldige herkomst niet alleen verzekeraars uit EU-landen, maar ook de Nederlandse Antillen, Engeland, Nieuw-Zeeland, Australië, Canada en de Verenigde Staten, en stelt daarbij als voorwaarde dat de buitenlandse verzekering niet langer dan zesendertig maanden geleden is beëindigd. De ANWB spreekt daarbij van een Europees Uniform Model Schadehistorie. Welke landen en welke termijnen andere verzekeraars accepteren, is niet geharmoniseerd en verschilt per acceptatiebeleid; een openbaar overzicht per verzekeraar hebben wij niet aangetroffen.
Een praktijkvoorbeeld
Iemand rijdt van 2018 tot en met 2025 in Duitsland op eigen naam en zonder schade, en verhuist in maart 2026 naar Nederland. Zij vraagt bij haar Duitse verzekeraar een verklaring over haar schadeverleden aan; die moet binnen vijftien dagen worden verstrekt en beslaat ten minste de laatste vijf jaar. Zij levert de verklaring bij de aanvraag in Nederland aan. Accepteert de Nederlandse verzekeraar de verklaring binnen zijn acceptatiebeleid, dan worden de jaren als externe zuivere schadevrije jaren in Roy-data opgevoerd. Accepteert hij die niet, dan begint zij op nul — en is de enige remedie om bij een andere verzekeraar aan te vragen.
Overdracht tussen partners en binnen het gezin
Artikel 7 van Bedrijfsregeling 11 begint met de hoofdregel: "Ten principale zijn schadevrije jaren persoonsgebonden en daarmee niet overdraagbaar." Daarop bestaan vier uitzonderingen, en sinds 1 juli 2026 zijn dat er twee meer dan daarvoor.
| Situatie | Wat is toegestaan | Voorwaarden |
|---|---|---|
| Overlijden | De achterblijvende partner kan de door de overledene opgebouwde zuivere schadevrije jaren overnemen | Op verzoek van de achterblijvende partner; die woont op hetzelfde adres en heeft een rijbewijs. Eigen jaren van de partner komen bij de overdracht te vervallen |
| Echtscheiding of ontbinding geregistreerd partnerschap | De jaren mogen worden gesplitst | Op verzoek van de persoon op wiens naam ze staan; die bepaalt de verdeelsleutel en levert een afstandsverklaring aan. De partner moet een rijbewijs hebben |
| Regelmatige bestuurder (nieuw per 1 juli 2026) | Overdracht naar de regelmatige bestuurder | Alleen over de periode waarin die persoon als regelmatige bestuurder op de polis stond vermeld, en alleen met een afstandsverklaring |
| Fusie of overname (nieuw per 1 juli 2026) | Overdracht naar het nieuwe bedrijf | Op naam, dat wil zeggen op KvK-nummer, van het nieuwe bedrijf |
Twee dingen vallen op aan deze lijst. Ten eerste staat overdracht van ouder naar kind er niet bij. Een inwonend kind dat in de auto van zijn ouders rijdt, kan de jaren van die ouders dus niet zomaar overnemen — tenzij dat kind als regelmatige bestuurder op de polis stond vermeld, want dan opent artikel 7 onder c wél een route, maar uitsluitend voor die periode. Ten tweede is de afstandsverklaring in alle gevallen behalve overlijden het scharnierpunt: zonder handtekening van degene op wiens naam de jaren staan, gebeurt er niets.
Een praktijkvoorbeeld met een inwonend kind
Een dochter haalt in 2021 haar rijbewijs en rijdt vanaf dat jaar regelmatig in de auto van haar moeder. De moeder laat haar in juli 2022 als regelmatige bestuurder op de polis vermelden. In 2027 koopt de dochter een eigen auto. Omdat zij van juli 2022 tot 2027 als regelmatige bestuurder op de polis stond, kan de moeder met een afstandsverklaring de over die periode opgebouwde jaren aan haar overdragen. Had de moeder haar nooit laten vermelden, dan was er niets over te dragen geweest en had de dochter in 2027 op nul moeten beginnen. De vermelding kost niets en levert in dit geval jaren op.
Tweede en derde auto in het huishouden
Staan er twee of meer auto’s op één adres, dan komt de tweede gezinsautoregeling in beeld. De kern in één zin: die regeling geeft korting, geen schadevrije jaren. Omdat per verzekerd voertuig alleen op naam van de verzekeringnemer wordt opgebouwd, en u uw jaren maar voor één voertuig tegelijk kunt inzetten, begint de teller op de tweede auto in beginsel op nul, ook als u er op de eerste auto twintig heeft.
Wat dat concreet betekent, hoeveel de regeling oplevert, welke voorwaarden verzekeraars stellen en wat er gebeurt bij een verhuizing of scheiding, hebben wij in een apart onderzoek uitgewerkt. Wij herhalen dat hier niet.
Als de registratie niet klopt of ontbreekt
Dit is het onderdeel waar de meeste mensen mee te maken krijgen en waarover het minst duidelijk wordt gecommuniceerd. Het Verbond van Verzekeraars stelt het zelf zo: klanten geven bij een aanvraag zelf het aantal schadevrije jaren op, en uit cijfers blijkt dat ongeveer de helft van die opgaves niet klopt. Dat zorgt voor verwarring bij klanten en voor extra werk bij verzekeraars.
Stap 1: controleer wat er staat
U kunt Roy-data niet rechtstreeks raadplegen. Er zijn twee routes. De eerste loopt via uw verzekeraar: artikel 6 verplicht die u bij aanvang, prolongatie, tussentijdse wijziging en beëindiging te melden op hoeveel zuivere schadevrije jaren uw premie is gebaseerd. Dat getal staat dus op uw polisblad of in uw prolongatiebericht. De tweede route loopt via een inzageverzoek. Stichting CIS beschrijft twee manieren: via de CIS WebApp met de Yivi-app, of per post met een ingevuld inzageformulier en een kopie van een geldig identiteitsbewijs, waarbij burgerservicenummer en pasfoto mogen worden afgeschermd. CIS meldt dat u per post binnen een maand inzicht in uw registraties heeft.
Stap 2: laat het herstellen bij degene die het heeft vastgelegd
Roy-data is een doorgeefluik, geen bron. Correcties gaan daarom niet via de beheerder maar via de verzekeraar die de gegevens heeft aangeleverd. Stichting CIS formuleert dat voor de eigen databank zo: de gegevens worden alleen aangepast of verwijderd door de betrokken verzekeraar zelf. CIS kan een correctieverzoek wel doorgeleiden en de reactie van de verzekeraar aan u doorgeven, maar wijzigt niets zelf. Een correctieverzoek moet volgens CIS binnen drie maanden na ontvangst van de resultaten van uw inzageverzoek worden ingediend; daarna moet u eerst opnieuw inzage aanvragen, omdat de gegevens inmiddels gewijzigd kunnen zijn.
Stap 3: vraag de onderbouwing op
Hier zit een bepaling die zelden wordt gebruikt en die u veel werk kan besparen. Artikel 5 van Bedrijfsregeling 11 verplicht de afgevende verzekeraar om, wanneer een verzekeraar om een toelichting op de opgave van zuivere schadevrije jaren vraagt, zo snel mogelijk en uiterlijk binnen twee weken een goed onderbouwde toelichting te geven. Goed onderbouwd betekent volgens de regeling: inzicht in de totstandkoming van het aantal toegekende zuivere schadevrije jaren, voor zover de laatste verzekeraar daar inzicht in kan geven.
De verplichting geldt tussen verzekeraars onderling. Dat maakt haar voor u juist bruikbaar: vraag uw nieuwe verzekeraar of adviseur om die toelichting bij de oude verzekeraar op te vragen. Dat is een sterkere route dan zelf blijven bellen, omdat er aan de andere kant van de lijn een termijn van twee weken tegenover staat.
Stap 4: bewijs wat u zelf kunt bewijzen
Wanneer een registratie ontbreekt — bijvoorbeeld doordat een oude verzekeraar niet heeft aangeleverd, doordat u jaren in het buitenland of op een leaseauto heeft gereden, of doordat u een periode geen auto had — draait het om schriftelijk bewijs. In volgorde van bewijskracht komt u dan uit bij: het royementsbericht of de opgave die uw oude verzekeraar op grond van artikel 6 moest verstrekken, oude polisbladen en prolongatiebrieven waarop het aantal jaren staat vermeld, een leaseverklaring van de leasemaatschappij, een verklaring over het schadeverleden van een buitenlandse verzekeraar, en ten slotte een schriftelijke bevestiging van uw oude verzekeraar dat er geen schade is geclaimd.
Wat ontbreekt in dit rijtje is een onafhankelijk publiek register dat u zelf kunt aanspreken. Dat is geen omissie van dit artikel maar de stand van zaken: over een landelijke klachtroute die specifiek op de registratie in Roy-data ziet, hebben wij geen openbare regeling aangetroffen. Wat wel bestaat, is de gewone route: eerst de interne klachtenprocedure van uw verzekeraar, daarna het Klachteninstituut Financiële Dienstverlening (Kifid) voor het geschil met uw verzekeraar. Voor het gegevensbeschermingsrecht is de Autoriteit Persoonsgegevens de toezichthouder; artikel 10 van Bedrijfsregeling 11 legt de verantwoordelijkheid voor de verwerking in Roy-data bij Stichting CIS en verklaart daarop de privacywetgeving van toepassing.
Het nieuwe schadevrije-jarensysteem
Het systeem dat hierboven is beschreven, is er een op weg naar de uitgang. Het Verbond van Verzekeraars en Stichting EPS werken aan een opvolger van Roy-data die verzekerden en verzekeraars realtime inzicht geeft en die transparanter is, omdat de klant ook kan zien hóé de jaren zijn opgebouwd. De oorspronkelijke ingangsdatum van 1 juli 2024 is uitgesteld tot een nog nader te bepalen datum. Tot die tijd berekenen verzekeraars het aantal zelf, aan de hand van de rekenregels uit Bedrijfsregeling 11.
Wat er verandert, is de moeite waard om nu al te weten, omdat het uitlegt waar de huidige problemen zitten.
- De berekening gebeurt centraal. Verzekeraars leveren nog wel gebeurtenissen aan — ingangsdatum, schadeclaims, royementen, adreswijzigingen — maar rekenen niet meer zelf.
- Het systeem rekent in maanden in plaats van in hele jaren. Bij een overstap gaan opgebouwde maanden dus niet meer verloren, en een versnelde opbouw door afronding naar boven is niet meer mogelijk. Een polis kan worden geaccepteerd met bijvoorbeeld vijf jaar en tien maanden.
- Klanten krijgen een wallet met certificaten; elk certificaat gaat over één kenteken. Bij een offerteaanvraag kunt u een certificaat opvragen en selecteren, en het certificaat blijft bij u zolang u die auto heeft, ook na een overstap.
- Particulieren loggen in met iDIN, zakelijke klanten met eHerkenning. Particuliere en zakelijke auto’s worden apart geregistreerd.
- Het systeem gebruikt blockchaintechnologie, volgens het Verbond om een juiste opgave te kunnen garanderen.
Wat níét verandert, benoemt het Verbond er expliciet bij: premies en de geldigheidstermijn van schadevrije jaren stellen verzekeraars zelf vast, de bonus-malusladder verandert niet, en de verzekeraar houdt de mogelijkheid extra treden toe te kennen. Het nieuwe systeem geeft alleen inzicht in het aantal zuivere schadevrije jaren. De tweedeling tussen ladder en register waarmee dit artikel begon, blijft dus bestaan.
Verbond van Verzekeraars, Transparante schadevrije jaren (geraadpleegd 26 juli 2026)
Wat u zelf kunt controleren
De hele materie laat zich terugbrengen tot een handvol handelingen die u vandaag kunt doen en die u later veel uitzoekwerk besparen.
- Zoek op uw polisblad of prolongatiebericht op met hoeveel zuivere schadevrije jaren uw verzekeraar rekent. Uw verzekeraar is verplicht dat te vermelden.
- Vergelijk dat getal met uw eigen telling: één jaar erbij per schadevrij jaar, vijf eraf per schade die tot terugval leidt, met tien als bovengrens na één schade vanaf zestien jaar.
- Klopt het niet, vraag dan om de onderbouwing en laat uw adviseur of nieuwe verzekeraar de toelichting bij de oude verzekeraar opvragen; die moet binnen twee weken komen.
- Bewaar bij elke beëindiging het royementsbericht, en bij lease de leaseverklaring, en bij een verhuizing uit het buitenland de verklaring over uw schadeverleden.
- Laat de persoon die werkelijk het meest in de auto rijdt als regelmatige bestuurder op de polis vermelden. Sinds 1 juli 2026 kunnen daarmee later jaren worden overgedragen.
- Vraag bij een aanbod om een no-claimbeschermer expliciet na of die alleen uw trede beschermt of ook uw zuivere schadevrije jaren. In de regeling tellen commerciële beschermingsregelingen niet mee.
Twijfelt u over uw eigen stand, of loopt u vast bij een verzekeraar die een registratie niet wil aanpassen? Neem dan rechtstreeks contact op met uw verzekeraar. Heeft u een vraag over deze website, mail dan naar [email protected].
Belangrijkste conclusies
- De rekenregels voor schadevrije jaren staan in Bedrijfsregeling no. 11 Roy-data en zijn voor alle verzekeraars gelijk.
- Uw geregistreerde getal heet zuivere schadevrije jaren en bevat geen bonusbescherming of commerciële treden.
- De bonus-malusladder is iets anders: die is per verzekeraar verschillend en staat in de polisvoorwaarden.
- Eén schade die tot terugval leidt kost vijf zuivere schadevrije jaren; vanaf zestien jaar komt u altijd op tien uit.
- Negen categorieën schade leiden niet tot terugval, waaronder ruit, brand, storm, hagel en diefstal.
- Uw stand kan negatief worden tot ten hoogste min vijf; dat is bij veel acceptanten een reden tot afwijzing.
- Schadevrije jaren zijn persoonsgebonden; Bedrijfsregeling 11 kent vier uitzonderingen waarin overdracht wel mag.
- Het Verbond van Verzekeraars stelt dat ongeveer de helft van de door klanten opgegeven aantallen niet klopt.
Vragen over dit onderwerp
Bronnen
Alle cijfers en juridische uitspraken in dit onderzoek zijn te herleiden tot de publicaties hieronder.
- Verbond van Verzekeraars, Bedrijfsregeling no. 11 — Roy-data, ingangsdatum 1 juli 2026 (inclusief toelichting, kenmerkentabel en Bijlage 1) (2026) — www.verzekeraars.nl/media/4cvdjj1y/bedrijfsregeling-11-roy-d geraadpleegd 2026-07-26
- Verbond van Verzekeraars, Transparante schadevrije jaren (2026) — www.verzekeraars.nl/verzekeringsthemas/schade/mobiliteit-en- geraadpleegd 2026-07-26
- Publicatieblad van de Europese Unie, Richtlijn (EU) 2021/2118 tot wijziging van Richtlijn 2009/103/EG (artikel 16, verklaring betreffende het schadeverleden) (2021) — eur-lex.europa.eu/legal-content/NL/TXT/HTML/?uri=CELEX:32021 geraadpleegd 2026-07-26
- a.s.r., No-claimladder Ik kies zelf van a.s.r. (2026) — www.asr.nl/verzekeringen/autoverzekering/no-claimladder-ikki geraadpleegd 2026-07-26
- a.s.r., De no-claimladder (ladderdocument 50496, pdf) (2025) — www.asr.nl/asr/api/asrnl/pod/getpdf?uri=/POD/r/Pdf/50496.pdf geraadpleegd 2026-07-26
- Stichting CIS, Inzage in uw registraties (2026) — stichtingcis.nl/nl-nl/Consumenten/Inzage-in-uw-registraties geraadpleegd 2026-07-26
- Stichting CIS, Aanpassen van uw registraties (2026) — stichtingcis.nl/nl-nl/Consumenten/Aanpassen-van-uw-registrat geraadpleegd 2026-07-26
- ANWB, Schadevrije jaren autoverzekering (2026) — www.anwb.nl/verzekeringen/autoverzekering/schadevrije-jaren geraadpleegd 2026-07-26
- Univé, Schadevrije jaren (2026) — www.unive.nl/autoverzekering/schadevrije-jaren geraadpleegd 2026-07-26
- Univé, Wanneer vervallen je schadevrije jaren? (2026) — www.unive.nl/autoverzekering/schadevrije-jaren/schadevrije-j geraadpleegd 2026-07-26
- Univé, Private lease en schadevrije jaren: hoe zit het? (2026) — www.unive.nl/autoverzekering/schadevrije-jaren/private-lease geraadpleegd 2026-07-26
- Kifid, Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 2021-0386 (bindend advies, 23 april 2021) (2021) — www.kifid.nl/wp-content/uploads/2021/05/Uitspraak-2021-0386- geraadpleegd 2026-07-26
Verder in dit kenniscluster
- de autoverzekeringwaar u de dekkingen en de opbouw van de premie naast elkaar ziet
- schadevrije jaren en uw premiede korte uitleg voor wie alleen het overzicht zoekt
- uw no-claimkorting beschermenwaarom een beschermer uw trede redt maar uw registratie niet
- de tweede gezinsautoregelingwat er gebeurt zodra er een tweede auto op hetzelfde adres komt
- de factoren achter uw premieomdat schadevrije jaren maar één van de premiefactoren zijn
- uw autoverzekering oversluitenhet moment waarop uw geregistreerde jaren er werkelijk toe doen
- de autoverzekering voor een jonge bestuurderhoe iemand zonder historie aan zijn eerste schadevrije jaren komt
- de wetenschap achter risico-inschattingwaarom vijftien jaar de grens is waarboven het risico niet verder daalt
Zelf de premies bekijken?
Vergelijk vrijblijvend wat de verzekeraars voor uw situatie rekenen.
