Elektrische auto: WLTP-actieradius versus werkelijk verbruik

Bijna elke elektrische auto haalt in de praktijk een kleinere actieradius dan de WLTP-waarde in de brochure. Dat is geen fout of bedrog. Het werkelijk verbruik ligt hoger omdat de officiële test onder vaste, gunstige omstandigheden plaatsvindt.

Wie begrijpt hoe de test werkt en welke factoren het verbruik bepalen, kan realistischer plannen. In dit artikel leest u ook wat de eigen RDW-cijfers van Rijgerust laten zien over banden bij elektrische auto's, een factor die u zelf in de hand heeft.

Wat is WLTP en hoe wordt de actieradius gemeten?

WLTP staat voor Worldwide Harmonised Light Vehicle Test Procedure. Het is de gestandaardiseerde test die in de EU geldt voor nieuwe personenauto's. De auto rijdt op een rollenbank een vaste cyclus van ongeveer 30 minuten. Die cyclus bevat stadsverkeer, buitenwegen en een stuk snelweg tot maximaal 131 km/u.

De test vindt plaats bij een temperatuur van rond 23 graden. Wind, kou, een zware belading en langdurig hard rijden zitten er niet in. Het resultaat is goed om auto's onderling te vergelijken. Als voorspelling voor uw eigen ritten is het meestal te gunstig.

Werkelijk verbruik: de factoren die de actieradius verlagen

Vier factoren bepalen het grootste deel van het verschil tussen de WLTP-waarde en uw werkelijk verbruik.

• Snelheid. De luchtweerstand neemt kwadratisch toe met de snelheid. Op de snelweg verbruikt een elektrische auto daardoor merkbaar meer dan in de stad.
• Temperatuur. Een koude accu levert minder energie. Daarnaast kost het verwarmen van het interieur stroom, omdat een elektromotor weinig restwarmte geeft.
• Rijstijl. Hard optrekken en laat remmen kost meer energie dan vooruitkijken en op de motor laten uitrollen. Regeneratief remmen wint een deel van de energie terug.
• Gewicht en weerstand. Lading, een fietsdrager of een aanhanger verhogen het verbruik. Dat geldt ook voor banden met te weinig spanning.

Het is anders dan bij een benzineauto: daar valt een hoger verbruik minder op, omdat tanken snel gaat. Bij een elektrische auto merkt u elk procent extra verbruik direct in de actieradius.

Banden bij elektrische auto's in de RDW-cijfers

Elektrische auto's zijn doorgaans zwaarder dan vergelijkbare benzineauto's en leveren direct hun volle koppel. Dat vraagt veel van de banden. In onze eigen RDW-meting (peildatum 2 oktober 2026) zijn bandpunten bij veel elektrische modellen het vaakst genoteerd bij de APK.

• Volkswagen ID.3: bij bouwjaar 2020 is een onjuiste bandenspanning (code 210) 28,4 procent van de constateringen, bij bouwjaar 2021 25,9 procent en bij bouwjaar 2022 27,2 procent.
• Kia EV6: code 210 staat bovenaan met 21,4 procent bij bouwjaar 2021 en 24,1 procent bij bouwjaar 2022.
• Polestar 2: code 210 is 26,6 procent bij bouwjaar 2021 en 25,2 procent bij bouwjaar 2022.
• Skoda Enyaq: bij bouwjaar 2023 is te weinig profiel (code 205) 35,4 procent van de constateringen, op basis van 312 keuringen.
• Tesla Model 3: bij bouwjaar 2019 staat te weinig profiel (code 205) op de tweede plaats, met 11,0 procent.

Een te lage bandenspanning verhoogt de rolweerstand en daarmee het verbruik. Wie de spanning op peil houdt, wint dus aan actieradius en voorkomt een aandachtspunt bij de APK. Bron: RDW open data, bewerking Rijgerust.

Bouwjaar 2022 naast elkaar: welke modellen vaak een bandenpunt krijgen

Een auto van bouwjaar 2022 is geen oude auto, en toch staat de bandenspanning bij veel elektrische modellen bovenaan. Dat blijkt uit de RDW-keuringen (peildatum 2 oktober 2026), vergeleken op hetzelfde bouwjaar en met de aanduiding van de gebrekcode.

• Volkswagen ID.3: code 210 is 27,2 procent van de constateringen bij bouwjaar 2022, op 1.494 keuringen.
• Volkswagen ID.4: code 210 is 26,7 procent bij bouwjaar 2022, op 2.016 keuringen.
• Polestar 2: code 210 is 25,2 procent bij bouwjaar 2022, op 1.521 keuringen.
• Kia EV6: code 210 is 24,1 procent bij bouwjaar 2022, op 2.797 keuringen.
• Hyundai IONIQ 5: code 210 is 21,0 procent bij bouwjaar 2022, op 1.709 keuringen.
• Skoda Enyaq: code 210 is 20,6 procent bij bouwjaar 2022, op 4.453 keuringen.

Tesla wijkt af. Bij de Model 3 staat bij bouwjaar 2022 een dimlicht dat onjuist is afgesteld (code 516) bovenaan, met 21,0 procent, en bij de Model Y is dat 19,4 procent. Een bandenpunt is dus niet bij elke EV het grootste punt.

Het is ook niet alleen een EV-verschijnsel. Bij de benzine-Volkswagen Golf van bouwjaar 2022 is code 210 met 26,1 procent even hoog. Wat een EV anders maakt, is wat het u kost: een te zachte band merkt u direct in de actieradius, terwijl een Golf-bestuurder het pas aan de tankbeurt ziet. Waarschuwt het bandenspanningssysteem van uw auto, dan telt ook dat mee in de keuringscijfers: code RA4 is landelijk 72.862 keer genoteerd.

Uw werkelijke actieradius uitrekenen in drie stappen

Een schatting van de boordcomputer is handig, maar met een eigen meting weet u het zeker. Laad de accu vol, rijd uw gebruikelijke route en laad daarna bij tot weer vol. Het aantal bijgeladen kilowattuur gedeeld door het aantal gereden kilometers, maal honderd, is uw verbruik per 100 kilometer. Houd er rekening mee dat het bijgeladen aantal door laadverlies iets boven het werkelijke verbruik ligt.

Uw werkelijke actieradius is dan de bruikbare accucapaciteit van uw model gedeeld door uw verbruik per kilometer. De bruikbare capaciteit staat in het instructieboekje of in de gegevens van de fabrikant, en verschilt van de bruto capaciteit. Herhaal de meting als de bandenspanning is aangepast, dan ziet u meteen wat die ene controle oplevert.

Accuveroudering: hoe de actieradius in de loop der jaren verandert

Een lithium-ion-accu verliest langzaam capaciteit. Hoe snel dat gaat, verschilt per model, accutype en gebruik. Veel fabrikanten geven een aparte accugarantie met een minimale restcapaciteit. De exacte termijn en voorwaarden staan in het garantieboekje van uw auto.

Factoren die veroudering kunnen versnellen, zijn vaak snelladen, de accu lang op 100 procent laten staan en regelmatig rijden tot de accu bijna leeg is. Veel fabrikanten raden aan om dagelijks niet tot het maximum te laden. Kijk in het instructieboekje wat voor uw auto geldt.

Koopt u een gebruikte elektrische auto? Vraag dan naar een accutest of een uitlezing van de accugezondheid.

Hoe meet u de werkelijke actieradius van uw eigen auto?

De boordcomputer geeft een schatting op basis van uw recente rijgedrag. Dat is voor dagelijks gebruik de meest praktische indicator. Wilt u een nauwkeuriger beeld? Laad de auto op en rijd een vaste route op uw normale manier. Noteer daarna het verbruik per 100 kilometer.

Doe dit zowel in de zomer als in de winter. Zo ziet u hoeveel de seizoenen bij uw eigen auto schelen.

Vuistregels voor reisplanning

Plan bij langere ritten een laadstop in, ook in de zomer. Houd in de winter en op de snelweg rekening met een duidelijk kleinere actieradius dan de WLTP-waarde. Een routeplanner voor elektrische auto's kan laadstops plannen op basis van uw model, het weer en uw rijstijl.

Controleer vóór een lange rit ook de bandenspanning. Dat is een kleine moeite die direct verschil maakt.