APK-gebreken: eenvoudig onderhoud of echte slijtage? Per model en bouwjaar

Wie een APK-rapport leest, ziet vaak een rijtje gebreken. Dat rijtje zegt weinig zolang u niet weet of het gaat om een band die bijgepompt moet worden of om een versleten remonderdeel. Rijgerust gebruikte de RDW-data van 2 oktober 2026 om die twee werelden uit elkaar te halen, per model en per bouwjaar.

Wat we telden en wat niet

Per model-bouwjaar nam Rijgerust de 15 meest voorkomende gebrekcodes. Samen zijn dat 81,3 procent van alle 4.612.920 constateringen bij 8.457.612 keuringen van personenauto's. De overige 18,7 procent bestaat uit veel kleinere codes en zit niet in de verdeling hieronder. Dat de verdeling alleen over de top-15 loopt, is dus een beperking en geen schatting van het geheel.

Binnen die top-15 hebben we elke code ingedeeld. Onderhoud: bandenspanning (code 210), onvoldoende profiel (205), beschadigde band (203), het advies bij 1,6 tot 2,5 mm profiel (AC1), onjuist afgesteld dimlicht (516), kentekenplaatverlichting (497), richtingaanwijzers met een afwijkende kleur (576) en een ruitenwisserinstallatie die onvoldoende zicht geeft (391). Mechanisch: remslijtage (AC5), remvoering die de schijf of trommel raakt (311), stofhoes van de stuurinrichting (250), slijtage aan stuur- of fuseekogel (AC4), een fusee met te veel speling (186), een lekkende schokdemper (AC2), een gebroken veer (224) en overmatige vloeistoflekkage (RA2).

Een kanttekening bij de AC-codes: dat zijn adviespunten, geen afkeur. De auto komt er niet door af, maar de keurmeester raadt aan er iets aan te doen. AC1 en AC5 zijn bovendien de twee grootste codes in hun groep (461.577 en 187.466 constateringen). Wie alleen op afkeur let, ziet dus een kleiner deel van het beeld.

Vier op de vijf gebreken zijn onderhoud

Over alle personenauto's is de verdeling helder: 3.072.280 onderhoudsconstateringen tegenover 678.525 mechanische. Dat is 81,9 tegen 18,1 procent. De top drie van de onderhoudscodes is bandenspanning (581.331), AC1 (461.577) en onvoldoende profiel (448.167), gevolgd door dimlicht (401.838) en de ruitenwissers (265.116). Banden en verlichting zijn dus verreweg de grootste bron van een rapport met gebreken.

De grootste mechanische codes zijn AC5 voor het remsysteem (187.466), de stofhoes van de stuurinrichting (54.470), AC4 voor de stuurkogel (52.770), overmatige lekkage van overige vloeistoffen (52.443) en een remvoering die de schijf of trommel raakt (42.037). Opvallend is dat de grootste mechanische code ook een advies is.

Per bouwjaar: de mechanische kant neemt snel af

Het totale aantal gebreken per keuring daalt van 0,738 bij bouwjaar 2014 naar 0,330 bij bouwjaar 2022. Maar dat daalt niet gelijkmatig in beide groepen. Onderhoud gaat van 0,432 naar 0,273 per keuring, bijna twee derde ervan blijft over. Mechanisch gaat van 0,129 naar 0,021 per keuring, ruim zes keer lager. Daardoor groeit het aandeel onderhoud van 77,0 naar 92,8 procent.

Dit is een dwarsdoorsnede: bouwjaar 2014 en bouwjaar 2022 zijn verschillende auto's, op hetzelfde moment gemeten. Het zegt dus niet dat uw auto over acht jaar precies zo verandert. Wel past het bij wat u verwacht: bij jonge auto's zijn remmen, stuurinrichting en vering nog nauwelijks aan slijtage toe, en blijven banden, wissers en lampen de terugkerende posten.

Per model: waar de mechanische gebreken zitten

In de ranglijst van 121 modellen met minimaal 20.000 keuringen staat de Volvo XC90 bovenaan met 0,343 mechanische constateringen per keuring (33.595 keuringen). Het aandeel onderhoud is bij dit model met 42,9 procent het laagste van de lijst. Daarna volgen twee Opels, de Adam (0,234) en de Corsa-e (0,214), en de Volvo V40 (0,171).

Een hoge score hier is een signaal om op de mechanica te letten, geen oordeel over de auto. Het kan ook samenhangen met gebruik, de zwaarte van het model of het aantal keuringen per bouwjaar. De Peugeot 308 en de Mitsubishi Outlander staan met 0,137 en 0,153 mechanisch weliswaar in dezelfde lijst, maar hun onderhoudscijfers zijn met 0,496 en 0,428 per keuring juist het hoogst, waardoor hun totaal hoog is en hun aandeel onderhoud met 78,4 en 73,7 procent hoog blijft.

Modellen waar het vrijwel alleen om onderhoud gaat

Aan de andere kant staat de Kia Niro met 0,005 mechanisch per keuring (88.967 keuringen) en 98,5 procent onderhoud. Ook de Toyota Corolla (0,009), de Toyota C-HR (0,010) en de Hyundai Kona (0,011) komen er nauwelijks op mechanische punten uit. Waarom deze modellen zo laag scoren, laat de data zelf niet zien: het kan met leeftijd, gebruik of uitvoering te maken hebben.

Een laag mechanisch cijfer wil niet zeggen dat een model weinig gebreken heeft. De Suzuki SX4 heeft 0,457 gebreken per keuring en 93,4 procent daarvan is onderhoud, de Toyota Corolla 0,292 en 96,6 procent. De Dacia Duster heeft 0,621 gebreken per keuring en 94,2 procent onderhoud (0,442 per keuring tegenover 0,027 mechanisch). Een auto kan dus veel gebreken hebben en toch vooral kleine, goed te herstellen punten.

Wat dit betekent voor de totale autokosten

Banden, verlichting en wissers komen vaker terug, mechanische slijtage minder vaak. Hoe zwaar elk van beide in uw onderhoudsbudget weegt, verschilt per auto. De omvang hangt af van het model en de staat van uw auto; dit onderzoek noemt daarom geen bedrag. Wie een model met veel mechanische constateringen overweegt, kan dat meenemen in het totaalbeeld van onderhoud, afschrijving, verzekering, brandstof en belasting.

Praktische punten

• Controleer vóór de APK banden (spanning en profiel), dimlicht, kentekenplaatverlichting en wissers. Dat zijn de vier posten waar de meeste gebreken zitten.
• Een AC-code op een rapport is een advies. Het loont om er tijdig iets mee te doen, maar de auto wordt er niet door afgekeurd.
• Kijk bij een model met een hoog mechanisch cijfer, zoals de Volvo XC90 of de Opel Adam, extra naar remmen, stuurinrichting en vering voordat u koopt.
• Hoe jonger het bouwjaar, hoe kleiner het mechanische deel: bij bouwjaar 2022 is 7,2 procent van de constateringen mechanisch.
• Gebruik de modelpagina en de bouwjaarpagina voor de cijfers van uw eigen model, niet alleen het gemiddelde uit dit onderzoek.

Beperkingen

De indeling in onderhoud en mechanisch volgt de gebrekcodes en is een keuze van Rijgerust: een code als een gebroken veer is mechanisch, een afgestelde lamp is onderhoud. De cijfers dekken 81,3 procent van alle constateringen en laten kleinere codes buiten beschouwing. Ze combineren afkeur en adviespunten en zeggen niets over de kosten van herstel. Het zijn groepsgemiddelden per model, niet de geschiedenis van een afzonderlijke auto. De Mercedes-Benz Sprinter staat als personenauto in de data en is uit de ranglijsten gelaten.