Dimlicht onjuist afgesteld bij de APK: bij de Tesla Model 3 2019 in bijna 16 van de 100 keuringen

Een koplamp die brandt, kan toch worden aangetekend. Bij de APK meet de keurmeester namelijk ook waar het licht naartoe schijnt. Staat de bundel te hoog, dan verblindt u tegenliggers; staat hij te laag, dan ziet u zelf minder van de weg. Dit onderzoek laat zien bij welke auto’s dat in de RDW-cijfers opvallend vaak voorkomt.

Wat de keurmeester meet

De keurmeester controleert het lichtbeeld van het dimlicht met een meetapparaat voor koplampen. Gebrekcode 516 betekent dat dit beeld niet binnen de toegestane grenzen valt. Het gaat dus niet om een doorgebrande lamp (dat is een ander gebrek) maar om de stand van de bundel. Een auto kan daarom met werkende koplampen toch een aantekening krijgen.

Het punt staat bij de meeste modellen in de lijst van meest aangetekende gebreken. Een overzicht van de zwaarste en vaakste onderdelen vindt u in het onderzoek over de meest afgekeurde onderdelen.

Zo hebben we gerekend

We gebruiken de eigen meting van de RDW open data (peildatum 2 oktober 2026). Alle model-bouwjaren met minimaal 100 keuringen tellen mee: 2.022 stuks, samen 9.051.631 keuringen. Per model-bouwjaar kijken we welk deel van alle constateringen gebrekcode 516 is, als die in de lijst van meest aangetekende punten staat. Dat is bij 1.977 van de 2.022 het geval. Bij 965 daarvan is het aandeel 10 procent of hoger, bij 228 is het 15 procent of hoger.

Hoge aandelen, kleine aantallen

Sorteert u op aandeel, dan staan vooral jonge auto’s bovenaan. Let bij elke regel op het aantal keuringen:

• Mazda CX-60 2023: 45,5 procent van de constateringen (5 keer bij 118 keuringen).
• Fiat 500 2023: 39,0 procent (23 keer bij 303 keuringen).
• Mercedes-Benz Sprinter 2025: 38,4 procent (116 keer bij 460 keuringen).
• Opel Corsa 2023: 37,9 procent (36 keer bij 419 keuringen).
• Skoda Octavia 2023: 31,6 procent (12 keer bij 178 keuringen).
• Peugeot 208 2023: 30,5 procent (43 keer bij 489 keuringen).
• BMW 5 Serie 2023: 30,0 procent (9 keer bij 231 keuringen).
• Volkswagen Taigo 2023: 29,4 procent (10 keer bij 157 keuringen).
• BMW 7 Serie 2020: 28,9 procent (26 keer bij 498 keuringen).
• Opel Mokka 2023: 28,6 procent (12 keer bij 216 keuringen).

Bijna alle regels zijn van het bouwjaar 2023, met minder dan 500 keuringen. Zo’n auto heeft nog weinig andere gebreken, waardoor een handvol dimlichtpunten meteen een groot aandeel wordt. Dat is een eigenschap van de rekenmethode, geen oordeel over het model.

In aantal en per keuring: de Tesla Model 3

Kijkt u naar grote aantallen, dan verandert het beeld. De Tesla Model 3 2019 staat met 5.020 keer bij 31.792 keuringen bovenaan, ruim 15 per 100 keuringen en 20,6 procent van de constateringen. Over de vijf bouwjaren 2019 tot en met 2023 samen gaat het om 7.356 keer bij 49.594 keuringen, ongeveer 15 per 100. Bij het bouwjaar 2020 is dat 14,1 per 100 keuringen (1.702 keer bij 12.068 keuringen).

Van de modellen met minimaal 1.000 keuringen volgen daarna de Iveco Daily 2023 (154 keer bij 1.198 keuringen, 12,9 per 100) en de Tesla Model Y 2022 (282 keer bij 2.323 keuringen, 12,1 per 100). Waarom juist deze modellen zo vaak worden aangetekend, laten de cijfers niet zien. De data bevatten geen oorzaak.

De volumemodellen: Golf en Polo

Bij de gangbare compacte auto’s is het punt geen uitzondering maar gewoon een vast onderdeel van het beeld. De Volkswagen Golf 2014 kreeg 3.199 keer een aantekening bij 56.918 keuringen (8,6 procent van de constateringen), de Golf 2015 3.151 keer bij 58.794 keuringen. De Volkswagen Polo 2015 komt op 3.133 keer bij 46.734 keuringen en de Polo 2016 op 2.746 keer bij 40.129 keuringen. Per keuring is dat bij deze modellen ongeveer 5 tot 7 op de 100.

Aan de andere kant staan modellen waar het zelden voorkomt. De Volvo XC90 2015 heeft een aandeel van 3,9 procent (299 keer bij 8.727 keuringen), de Toyota Yaris 2014 van 4,7 procent (294 keer bij 9.887 keuringen).

Het aandeel loopt op met het bouwjaar

Telt u alle model-bouwjaren per bouwjaar bij elkaar op, dan stijgt het aandeel van dimlicht in de constateringen: 6,6 procent bij 2014, 8,0 procent bij 2017, 10,5 procent bij 2019 en 12,4 procent bij 2021. Het gaat om een ondergrens, omdat bij modellen waar het punt niet in de lijst staat niets is meegeteld. Dat het aandeel stijgt, komt waarschijnlijk deels doordat jongere auto’s minder roest en slijtage hebben. Een zekere verklaring geven de data niet.

Bij de merken springen Volkswagen (88 model-bouwjaren met 10 procent of meer), BMW (81), Audi (78) en Mercedes-Benz (69) eruit. Dat zijn merken met veel model-bouwjaren in de database, dus de aantallen zijn mede een gevolg van het grote aanbod.

Mogelijke oorzaken in de praktijk

De RDW-cijfers tonen het gebrek, niet de oorzaak. Uit de werking van de verlichting zijn wel een paar gangbare redenen af te leiden:

• Een vervangen koplamp of koplampunit die na montage niet opnieuw is ingesteld.
• Herstel van de voorkant, bijvoorbeeld na een lichte aanrijding of bumpervervanging, waarbij de koplampen zijn verschoven.
• Een afwijkende belading: een zwaar beladen kofferbak laat de neus omhoog komen en de bundel te hoog schijnen. Bij veel auto’s compenseert een hoogteregeling dit, afhankelijk van het model handmatig of automatisch.
• Een hoogteregeling of sensor die niet goed werkt of verkeerd staat ingesteld.
• Gewijzigde ophanging of andere banden, waardoor de rijhoogte afwijkt.
• Een andere lampsoort in een koplamp die daar niet voor is gemaakt, waardoor het lichtbeeld verandert.

Een aandeel is geen kans per auto

Een voorbeeld maakt dat verschil duidelijk. Bij de Volkswagen Golf 2014 is 8,6 procent van de constateringen een dimlichtpunt. Gerekend per keuring is dat 3.199 keer bij 56.918 keuringen, ruim 5 per 100. Bij de Mazda CX-60 2023 is het aandeel 45,5 procent, maar per keuring gaat het om 5 keer bij 118 keuringen, ruim 4 per 100. Een hoog aandeel kan dus vooral ontstaan doordat er weinig andere punten zijn.

Wat betekent dit voor u?

• Heeft u een koplamp laten vervangen of is de voorkant hersteld, vraag dan of het lichtbeeld daarna is gecontroleerd. Dat voorkomt een aantekening bij de volgende APK.
• Rijdt u regelmatig zwaar beladen, kijk dan of uw auto een hoogteregeling heeft en of die werkt. De handleiding van uw auto geeft de juiste stand.
• Het afstellen is onderhoud. Een prijs noemen we niet, omdat er geen bron met datum voor is. Vraag een garage om een indicatie.
• Slijtage en afstelling vallen doorgaans niet onder een autoverzekering. Controleer de voorwaarden van uw eigen polis.

Kort samengevat

Bij 965 van de 2.022 model-bouwjaren gaat 10 procent of meer van de APK-constateringen over onjuist afgesteld dimlicht. Het hoogste aandeel heeft de Mazda CX-60 2023 met 45,5 procent, maar bij een klein aantal keuringen. In aantal en per keuring staat de Tesla Model 3 2019 bovenaan met 5.020 keer bij 31.792 keuringen. Het gaat om een aandeel van de constateringen, niet om een kans per auto.

Vragen over deze analyse of de onderliggende cijfers? Mail naar [email protected].